Bệnh thoát vị: Nguyên nhân, triệu chứng, cách điều trị và phòng ngừa

34
Bệnh thoát vị: Nguyên nhân, triệu chứng, cách điều trị và phòng ngừa

Bạn bắt đầu phát hiện 1 khối u ở bụng hoặc háng? Có phải khối u này đau khi bạn nâng vật nặng, bản thân căng thẳng hoặc làm việc quá sức? Vậy thì rất có khả năng bạn đang bị thoát vị. 

Thông thường thoát vị là kết quả của việc các cơ bị suy yếu hoặc tổn thương. Do đó chúng không thể giữ các cơ quan của người bệnh ở một chỗ. Thoát vị xuất hiện khá phổ biến ở vùng bụng và háng. Để biết thêm về căn bệnh này và cách điều trị hiệu quả, hãy theo dõi những thông tin sau.

Bệnh thoát vị là gì?

Các bộ phận trong cơ thể người thường nằm cùng nhau chung chỗ với sự trợ giúp của cơ hoặc mô bao quanh chúng. Thoát vị là kết quả của việc bất kỳ bộ phận nào trên cơ thể bị đẩy xuyên qua chỗ hở, yếu của cơ hoặc mô xung quanh.

Thoát vị thường diễn ra ở bụng. Tuy nhiên, nó cũng có thể xuất hiện ở đùi, vùng háng và rốn người bệnh. Mặc dù thoát vị không hẳn nguy hiểm đến tính mạng nhưng nó sẽ không tự biến mất. Trong một số trường hợp, người bệnh có thể yêu cầu phẫu thuật để ngăn ngừa những biến chứng.

Thoát vị có thể được chia thành nhiều loại khác nhau tùy vào khu vực nó xuất hiện.

Các loại thoát vị

Sau đây là một số loại thoát vị phổ biến:

Thoát vị bẹn

Thoát vị bẹn là loại phổ biến nhất và nó chiếm khoảng 70% trong tất cả các bệnh thoát vị. Thoát vị bẹn thường xảy ra ở vùng bẹn (giữa đáy chậu và xương hông). Nguyên nhân là vì ruột bị đẩy xuyên qua chỗ yếu hoặc rách ở thành bụng dưới, thường là trong ống bẹn. Ngoài ra nó có thể xuất hiện ở háng.

Ở nam giới, ống bẹn là khu vực để dây tinh trùng đi qua bụng đến bìu và giữ tinh hoàn. Đối với nữ giới, ống bẹn là nơi giúp giữ tử cung tại chỗ. Thường thì thoát vị bẹn xuất hiện ở nam nhiều hơn nữ.

Thoát vị gián đoạn

Thoát vị gián đoạn thường xảy ra khi một phần dạ dày xuyên qua cơ hoành vào khoang ngực. Cơ hoành là cơ khi bạn thở nó sẽ co bóp và hít không khí vào phổi. Thoát vị gián đoạn sẽ tách các cơ quan của ngực với bụng.  Những người từ 50 tuổi trở lên dễ bị thoát vị gián đoạn. Nếu một đứa trẻ phát hiện nó bị thoát vị gián đoạn thì có thể là do khuyết tật bẩm sinh.

Thoát vị rốn

Thoát vị rốn thường xảy ra ở em bé dưới 6 tháng và trẻ em. Loại thoát vị này thường là do ruột phình lên khỏi thành bụng nơi gần rốn. Trẻ em khi bị tình trạng này sẽ khóc, báo hiệu cho bạn biết có điều gì đó bất thường.

Thoát vị rốn thường suy giảm và biến mất khi các cơ thành bụng trở nên khỏe mạnh hơn. Thông thường hiện tượng này hay xảy ra khi trẻ tròn 1 tuổi. Trường hợp thoát vị rốn không chịu đi, bác sĩ có thể sẽ yêu cầu người bệnh phẫu thuật.

Thoát vị qua vết mổ

Thoát vị qua vết mổ thường xuất hiện sau phẫu thuật bụng. Lúc này ruột của người bệnh có nguy cơ bị đẩy xuyên qua vết sẹo mổ hoặc các mô xung quanh vết mổ.

Thoát vị đùi

Bệnh xảy ra ở dọc đùi trong hoặc gần háng tại 1 khu vực được gọi là kênh xương đùi. Thông thường thoát vị đùi ảnh hưởng đến phụ nữ nhiều hơn.

Thoát vị thượng vị

Thoát vị thượng vị là kết quả của việc các mô đâm xuyên qua 1 khoảng trống trên thành bụng, vị trí nằm giữa xương ức và rốn.

Thoát vị hoành

Thoát vị hoành là một phần của dạ dày phình lên bất thường trong khoang lồng ngực.

Sau đây chúng ta hãy tìm hiểu các triệu chứng phổ biến khi mắc bệnh thoát vị.

Triệu chứng thoát vị

Đầu tiên và quan trọng nhất của triệu chứng thoát vị chính là xuất hiện 1 khối phồng ở khu vực bị bệnh. Khối phồng này có thể nhìn thấy ở 2 bên xương mu nếu đó là thoát vị bẹn. Đôi khi bạn không cần nhìn thấy mà chỉ cần cảm nhận mỗi khi đứng lên, cúi xuống hoặc ho.

Nếu bé con nhà bạn bị thoát vị, bạn có thể nhìn thấy hoặc cảm nhận bộ phận nào đó phình ra thông qua việc bé khóc. Và khối phồng chính là triệu chứng duy nhất liên quan đến thoát vị rốn.

Một số triệu chứng phổ biến khác liên quan đến thoát vị bẹn:

  • Đau hoặc khó chịu ở khu vực có khối phồng, đặc biệt là khi bạn cúi xuống, ho hoặc nâng bất kỳ thứ gì nặng.
  • Bụng có cảm giác áp lực hoặc nặng nề.
  • Cảm giác đau hoặc nóng rát ở vị trí của khối phồng.

Một số triệu chứng liên quan đến thoát vị gián đoạn:

  • Đau ngực.
  • Khó nuốt.
  • Trào ngược axit.

Một số trường hợp thoát vị hầu như không biểu hiện bất kỳ triệu chứng nào. Do đó bạn không thể biết mình mắc bệnh trừ khi bạn thực hiện việc kiểm tra thể chất hoặc kiểm tra y tế.

Thoát vị thường được gây ra do các cơ bị yếu và căng thẳng. Tùy thuộc vào việc phát bệnh, thoát vị có thể xuất hiện và biến mất nhanh chóng hoặc trong một khoảng thời gian.

Nguyên nhân và các yếu tố tiềm ẩn

Yếu cơ hoặc nhược cơ là một trong số những nguyên nhân phổ biến nhất của bệnh thoát vị.

Một số nguyên nhân phổ biến của việc yếu cơ:

  • Tuổi: Trẻ sơ sinh và người lớn tuổi có cơ yếu hơn những người khác.
  • Cơ thành bụng không có khả năng hoặc thất bại trong việc đóng đúng cách trong dạ con (một khuyết tật bẩm sinh).
  • Những cơn ho mãn tính.
  • Phẫu thuật hoặc chấn thương.
  • Một số yếu tố có thể làm tăng nguy cơ mắc bệnh thoát vị bằng cách gây căng thẳng cho các cơ yếu.
  • Mang thai.
  • Táo bón.
  • Cử tạ nặng.
  • Tích tụ chất lỏng trong bụng.
  • Béo phì.
  • Tiền sử phẫu thuật hoặc chấn thương ở khu vực phát bệnh.
  • Gia đình có tiền sử bị thoát vị.
  • Hút thuốc.
  • Một số căn bệnh như xơ nang.

Nếu bạn gặp bất kỳ triệu chứng nào trên đây, cách tốt nhất bạn nên đến gặp bác sĩ để chẩn đoán chính xác nhằm điều trị kịp thời.

Chẩn đoán thoát vị

Thoát vị bẹn và thoát vị qua vết mổ được chẩn đoán bằng cách kiểm tra thể chất. Đầu tiên bác sĩ sẽ tìm khối phồng ở bụng hoặc háng khi bạn đứng, ho hoặc căng thẳng.

Các kỹ thuật y tế được sử dụng để chẩn đoán thoát vị gồm chụp X-quang, nuốt barium và nội soi.

  • Barium Swallow X-ray: Bạn có thể được yêu cầu uống 1 dung dịch chứa barium và một loạt hình ảnh X-quang của đường tiêu hóa được ghi lại. Việc tiêu thụ barium giúp hình ảnh X quang hiển thị rõ hơn.
  • Nội soi: Cách này liên quan đến việc luồn ống nội soi xuống cổ họng sau đó đi qua thực quản vào dạ dày. Xét nghiệm này cho phép bác sĩ nhìn thấy bên trong dạ dày của bạn.
  • Để chẩn đoán thoát vị rốn ở trẻ, bác sĩ sẽ tiến hành siêu âm. Siêu âm là cách sử dụng sóng âm thanh tần số cao để tạo ra hình ảnh bên trong cơ thể.

Điều trị thoát vị phụ thuộc vào kích thước và mức độ nghiêm trọng của các triệu chứng bệnh.

Làm thế nào để điều trị thoát vị

Sau đây là một số lựa chọn để điều trị thoát vị.

Thuốc

Thuốc trị thoát vị sẽ làm giảm các triệu chứng bệnh. Nó bao gồm các loại thuốc kê đơn và không kê đơn: thuốc kháng axit, thuốc kháng thụ thể H2 và thuốc ức chế bơm proton để giảm triệu chứng trào ngược dạ dày và trào ngược axit.

Phẫu thuật

Nếu thoát vị gây cho bạn khó chịu và đau đớn nhiều, bác sĩ sẽ khuyên bạn phẫu thuật. Thông qua vết mổ bụng mà các bộ phận hoặc mô nhô ra có thể được khâu và đóng lại.

Thoát vị thường được điều trị bằng phẫu thuật ngoại trú hoặc nội soi. Phẫu ngoại trú có thời gian phục hồi lâu. Bệnh nhân có thể không được di chuyển trong khoảng 6 tuần. Trong khi phẫu thuật nội soi có thời gian phục hồi ngắn nhưng khả năng tái phát cao hơn. Tuy nhiên bạn cần lưu ý 1 số bệnh thoát vị không phù hợp để điều trị nội soi.

Bạn có thể kiểm soát các triệu chứng thoát vị và ngăn ngừa bệnh nặng hơn bằng cách thay đổi chế độ ăn uống và lối sống cá nhân.

Làm cách nào để ngăn ngừa thoát vị

  • Chia nhỏ bữa ăn thay vì  ăn 3 bữa lớn.
  • Tránh nằm hoặc cúi xuống ngay sau bữa ăn.
  • Thường xuyên kiểm tra trọng lượng bản thân.
  • Tránh các bài tập cường độ cao. Thay vào đó hãy thực hiện các bài tập nhẹ để tăng cường cơ bắp.
  • Bỏ hút thuốc.
  • Tránh ăn thực phẩm cay và có tính axit. Vì nó sẽ làm trầm trọng các triệu chứng trào ngược axit.

Chế độ ăn uống thực sự đóng vai trò quan trọng trong việc ngăn ngừa và quản lý bệnh thoát vị. Do đó chúng ta cần tìm hiểu những thực phẩm bạn nên và không nên ăn khi bị thoái vị.

Bạn nên và không nên ăn gì khi bị thoát vị?

Việc ăn thực phẩm có hàm lượng axit thấp sẽ kiểm soát các triệu chứng trào ngược axit và GERD liên quan đến thoát vị. Một số thực phẩm giàu axit và chất xơ bạn có thể ăn nếu bị thoát vị:

  • Táo và chuối.
  • Các loại rau như cà rốt, bông cải xanh, rau xanh, đậu Hà Lan và bí.
  • Gà.
  • Các loại hạt.
  • Sữa chua và các thực phẩm sinh học như kefir, kombucha và kim chi.

Những thực phẩm phải tránh nếu bạn bị thoát vị:

  • Củ hành.
  • Tỏi.
  • Trái cây có múi như cam, cà chua, chanh, bưởi…..
  • Đồ ăn cay hoặc chiên.
  • Sôcôla.
  • Bạc hà.
  • Thực phẩm giàu natri.
  • Rượu.
  • Caffeine.
  • Đồ uống có ga.
  • Sữa tươi nguyên chất.

Điều trị kịp thời và thực hiện một vài thay đổi trong lối sống có thể giúp bạn chống lại thoát vị. Tuy nhiên chỉ cần chậm trễ trong việc điều trị có thể dẫn đến các biến chứng như thoát vị nghẹn, thậm chí đe dọa đến tính mạng.

Chúng tôi vừa chia sẻ những thông tin về bệnh thoát vị, cách phân loại, nguyên nhân và cách điều trị. Hy vọng những thông tin này giúp bạn nâng cao ý thức cảnh giác, đề phòng bệnh hiệu quả. Trường hợp phát hiện bất kỳ triệu chứng nào liên quan cần lập tức gặp bác sĩ để chẩn đoán chính xác. Phát hiện và điều trị sớm là cách tiêu diệt thoát vị hiệu quả.

Xem thêm những bài chia sẻ hay khác:

Resolute Bay
Mọi thông tin Resolute Bay cung cấp cho bạn đều dựa trên sự tổng hợp từ trên internet, cũng như cũng có tham khảo ý kiến từ các chuyên gia. Nếu như bạn có những ý kiến hay hơn về chủ đề này, hãy comment dưới đây để giúp có những thông tin bổ ích cho những người bạn khác.